Szkoła ponadpodstawowa w Tarczynie – I NAGRODA

Szkoła jest miejscem wyjątkowym. Jest to przestrzeń w której młody człowiek dojrzewa, odkrywa siebie i kształtuje swoje aspiracje, ale przede wszystkim dostaje olbrzymią dawkę informacji z których w przyszłości wyizoluje te, które poprowadzą go w stronę konkretnych ścieżek: medycznych, artystycznych, politycznych, inżynierskich czy nawet tych sięgających dalej. Tutaj, być może, zawiąże przyjaźnie na całe życie. Nauczy się szanować ludzi i otoczenie.

Architektura, w takim ujęciu, nie jest jedynie tłem, lecz aktywnym współtwórcą tego procesu. Powinna zapewniać maksymalny możliwy komfort użytkowy, a tym samym psychiczny, zarówno uczniom, jak i kadrze nauczycielskiej. Poprzez swój charakter powinna edukować i pokazywać wysokie standardy w zakresie jakości przestrzeni, materiałów i i wynikających z tego oświetlenia, akustyki, kontaktu z zielenią czy poczucia bezpieczeństwa. To one, choć często niewidoczne na pierwszy rzut oka, w sposób zasadniczy wpływają na dobrostan użytkowników: obniżają stres, ułatwiają koncentrację, sprzyjają relacjom i budują warunki do harmonijnego rozwoju a także pomagają w przyswajaniu wiedzy.

Projektowana szkoła poprzez swoją formę i sposób organizacji przestrzeni manifestuje cele instytucji: szacunek dla otoczenia, świadome wykorzystanie środków państwowych oraz wysoki poziom wrażliwości na kwestie ekologii i edukacji. Jest to obiekt, który nie tylko odpowiada na potrzeby współczesnej młodzieży, lecz także wyznacza kierunek myślenia o nowoczesnym środowisku szkolnym przyjaznym, transparentnym, otwarty na naturę i zorientowany na komfort użytkowników.

W okolicy, w której dominuje zabudowa jednorodzinna oraz rozległe połacie terenów niezabudowanych, koncepcja nowego kompleksu oświatowego została oparta na układzie rozczłonkowanych, zróżnicowanych wysokościowo brył. Odsunięcie zabudowy w głąb działki dodatkowo wzmacnia zamysł kompozycyjny. Widoczne w oddali bryły w miarę przybliżania się do szkoły pokazują swą właściwą skalę i dynamikę.

Ważnym aspektem technicznym jest zapewnienie odpowiednich warunków akustycznych. Od strony Alei Krakowskiej oraz w kierunku istniejącej zabudowy mieszkaniowej zaprojektowano zielone bufory składające się z wielowarstwowych nasadzeń drzew i krzewów, pełniących funkcję bariery dźwiękochłonnej. Dodatkowo bryły budynków ustawiono tak, aby pełniły rolę osłon od hałasu zewnętrznego.

Elementami spajającymi nowy kompleks szkolny z otoczeniem są subtelności, które dopiero będąc na terenie inwestycji da się wyczuć. Poza skośnymi dachami dwie z czterech brył odnoszą się wprost do sąsiadującej zabudowy. Pierwsza z nich – sala gimnastyczna została zlokalizowana tak, aby jej elewacja nawiązywała swym gabarytem do jedynej dużej bryły w najbliższej okolicy. Z przymrużeniem oka koncepcja traktuje z kolei nawiązanie do charakteru dominującej zabudowy jednorodzinnej. Najmniejsza z brył, wdzięcznie nazwana Gniazdem „rozmawia” ze stojącym vis a vis typowym dla okolicy niewielkim budynkiem mieszkalnym.

Organizacja przestrzenna kompleksu podąża miękką linią terenów rekreacyjno-sportowych, dzięki czemu otwarte przedpole szkoły zyskuje rangę przestrzeni wspólnej. Staje się ono wizytówką placówki, przestrzenią dynamiczną, przyjazną, integrującą i otwartą zarówno dla uczniów, jak i lokalnej społeczności.

Tak ukształtowana kompozycja tworzy naturalne otwarcia i poszerzenia w rejonie głównego traktu wejściowego, a lekkie odchylenia linii zabudowy dodają projektowi energii i nieoczywistego rytmu.

Układ funkcjonalny określił pozycję i wielkość poszczególnych brył. W osi wejściowej zlokalizowana jest największy, trzykondygnacyjny kubik. Drobniejsze elementy układanki rozciągają się na wschód, w stronę centrum Tarczyna. Sala gimnastyczna lokalizuje się od strony trasy szybkiego ruchu. Bryły łączy pawilonowy w układzie parter, umożliwiający założeniu funkcjonowanie jako spójna całość.

Istotną wartością koncepcji jest jej demokratyczny charakter. Zróżnicowana geometria oraz obecność zieleni, tej wysokiej, jak i niższej, sprawia, że każda z elewacji posiada równorzędny, pełnowartościowy wyraz. Kompleks harmonijnie współgra z zagospodarowaniem terenu, jest logicznie ustawiony względem stron świata, dróg dojazdowych i relacji widokowych.

Zagospodarowanie terenu zostało oparte na wyraźnym podziale na strefy o zróżnicowanym charakterze, umożliwiając współistnienie funkcji edukacyjnych, rekreacyjnych, sportowych oraz przestrzeni cichego wypoczynku. Różnorodność układu przestrzennego sprzyja zarówno aktywności fizycznej, jak i wyciszeniu oraz integracji społecznej uczniów. Teren zaprojektowany jest tak, aby dziewczynki i chłopcy znaleźli dla siebie dogodne przestrzenie. Od zawsze chłopcy dominują